Skocz do zawartości

Zdjęcie

WPŁYW WYSIŁKU FIZYCZNEGO NA MIĘŚNIE SZKIELETOWE

- - - - - wplyw wysilku fizycznego miesnie szkieletowe

  • Proszę się zalogować aby odpowiedzieć

#1
naja

naja

    NAJA KFD

  • Aktywny user KFD
  • PipPipPipPipPipPipPip
  • 5212 postów
  • Wiek: 37
    • Płeć:Mężczyzna
    WPŁYW WYSIŁKU FIZYCZNEGO NA MIĘŚNIE SZKIELETOWE
    Łucja Pilaczyńska-Szczęśniak, Jan Celichowski
    Zmienność składu mięśni jako uwarunkowanieaktywności ruchowej.


    Skład włókien mięśniowych (jednostek ruchowych) znajdujących się w mięśniu
    wiąże się z typem jego aktywności, np. udział w ruchach tonicznych lub
    fazowych. Skład mięśni jest przyczyną nie tylko znacznych różnic międzygatunkowych,
    ale także ich zróżnicowania w obrębie tego samego gatunku. Ponadto
    obserwuje się w tym zakresie zróżnicowanie osobnicze.
    Ciekawym przykładem różnic międzygatunkowych są spokrewnione zwierzęta,
    zając i królik. Mięśnie zajęcy zawierają więcej włókien mięśniowych wolno
    kurczących się (czerwonych), gdyż dla tych zwierząt trwająca długo, wytrwała
    ucieczka przed drapieżnikami jest warunkiem przeżycia. Natomiast w mięśniach
    królika przeważają włókna szybko kurczące się (białe). Króliki mają nory i z tego
    powodu największą szansę uniknięcia drapieżnika stwarza bardzo szybka, ale
    krótka ucieczka. Wytrzymałość w tym przypadku ma mniejsze znaczenie. Inny
    przykład dotyczy zwierząt drapieżnych. Koty są drapieżnikami spędzającymi
    nawet około 20 godzin na dobę śpiąc lub leżąc (w ich mięśniach znajduje się wiele
    jednostek typu FF), natomiast wilki polując, wędrują dziennie przez wiele godzin
    (ich mięśnie mają przewagę jednostek ruchowych odpornych na zmęczenie).
    Przystosowanie do zróżnicowanego trybu życia dotyczy oczywiście nie tylko
    układu ruchu (w tym mięśni), ale również innych układów, w tym układu
    krążenia i oddechowego.
    Człowiek jako gatunek powstał przed dziesiątkami tysięcy lat i przez wieki
    zaspokojenie różnych potrzeb życiowych wymagało od niego niewątpliwie
    znacznej aktywności ruchowej. Dopiero w ostatnich dziesiątkach lat rozwój
    techniczny spowodował znaczne ograniczenie aktywności ruchowej. Zatem jako
    gatunek pozostajemy w naturalny sposób przystosowani do ruchliwego trybu
    życia. Wydaje się, że może mieć to związek z występowaniem w mięśniach
    człowieka stosunkowo niewielkiej liczby włókien mięśniowych typu IIX.
    Oprócz zmienności gatunkowej skład mięśni wykazuje także pewną zmienność
    osobniczą i wiadomo, że jest to cecha dziedziczna. Są zatem osoby, które
    mają w swoich mięśniach znaczną liczbę włókien wolno kurczących się, ale są też
    takie, których mięśnie cechuje wyjątkowo wysoki udział włókien szybko
    kurczących się. Oczywiście tacy osobnicy znacznie różnią się możliwościami
    w zakresie osiągania sukcesów sportowych w dyscyplinach wymagających
    zarówno wytrzymałości, jak i dużej siły. Ponadto wyniki treningu u osób
    różniących się składem mięśni są również zróżnicowane. Zróżnicowany skład
    mięśni przynajmniej w części pozwala wyjaśnić osobnicze możliwości osiągnięcia
    sukcesu w różnych dyscyplinach sportowych.
    Fizjologiczne podstawy Adaptacja tkanki mięśniowej do obciążenia
    wysiłkiem fizycznym

    Cechą tkanki mięśniowej poprzecznie prążkowanej jest znaczna plastyczność,
    przejawiająca się zdolnością dostosowania się do różnego stopnia obciążenia
    wysiłkiem fizycznym (adaptacją). Dlatego w procesie treningu dochodzi zarówno
    do zmian cech skurczu, jak i cech biochemicznych tkanki mięśniowej w takim
    kierunku, by aktualnie wykonywana przez mięśnie praca realizowana była
    w sposób optymalny. Na przykład, trening wytrzymałości wprowadza takie
    zmiany w czynności tkanki mięśniowej, które umożliwiają jej optymalną pracę
    w dłuższym czasie, ale taka adaptacja jednocześnie negatywnie wpływa na
    zdolność do wykonywania wysiłku o wysokiej intensywności. Z tego powodu
    lekkoatleta uprawiający biegi długodystansowe nie osiąga dobrych rezultatów
    na krótkich dystansach. Adaptacyjne zmiany dotyczą nie tylko rezultatu
    stosowanego treningu, ale także przejawiają się w wyniku zaniechania ćwiczeń
    lub w przypadku bezruchu. Trening jest procesem dającym efekty, które są
    zależne od stanu wyjściowego organizmu osoby trenującej (czyli zdolności
    wysiłkowej, sprawności układu krążeniowo-oddechowego, trybu życia). Najlepsze
    efekty daje trening osób o dotychczas niewielkiej wydolności fizycznej (np.
    prowadzących siedzący tryb życia). Ponadto skuteczność treningu początkowo
    jest wysoka, a w miarę poprawy wydolności fizycznej maleje, zbliżając się do
    granicy indywidualnych możliwości stanu wytrenowania. Trening jest procesem
    długotrwałym, dlatego osiągnięcie maksymalnej wydolności fizycznej może
    wymagać nawet kilku lat (choć już kilka miesięcy treningu w znaczącym stopniu
    doprowadza do zmiany cech tkanki mięśniowej). Oczywiście intensywność
    treningu (stosowane obciążenia, czas trwania, liczba powtórzeń itd.) musi być
    stopniowana. Powinna się rozpoczynać od niewielkiej intensywności i wzrastać
    w miarę uzyskiwania postępu, czyli narastającej adaptacji do zwiększającej się
    aktywności. Niewątpliwym skutkiem treningu jest ekonomizacja wydatku energetycznego
    podczas wysiłku poprzez eliminowanie skurczów dodatkowych grup
    mięśniowych. Systematycznie wykonywane ćwiczenia ruchowe prowadzą do
    wykształcenia nawyków ruchowych. Sprawia to, że specyfika ruchu ulega
    udoskonaleniu. Ruch staje się bardziej precyzyjny i harmonijny. Konsekwencją
    tych zmian jest mniejszy koszt energetyczny wysiłku.
    Czynniki wpływające na efektywność treningu
    Trening prowadzony może być w bardzo zróżnicowanej formie. Z punktu
    widzenia fizjologii mięśni najistotniejsze jest określenie takich jego parametrów,
    jak poziom siły rozwijanych skurczów, czas trwania wysiłku, jego częstotliwość,
    rodzaje skurczów (izometryczne lub izotoniczne, ekscentryczne lub koncentryczne).
    Poziom siły skurczów odnosić należy do rekrutacji jednostek ruchowych.
    W słabych skurczach biorą udział głównie jednostki typu S, w miarę wzrostu siły
    skurczu dołączają się początkowo jednostki typu FR, a w bardzo silnych
    skurczach także FF. Dlatego trening prowadzony na niskim poziomie siły
    skurczu indukuje zmiany adaptacyjne tylko we włóknach mięśniowych jednostek
    ruchowych S i FR (typu I i IIA). Dopiero w skurczach o bardzo wysokiej sile
    trening oddziałuje na włókna mięśniowe jednostek FF (IIX). Bardzo istotnym
    parametrem jest także czas trwania wykonywanych podczas treningu skurczów.
    We wspomnianych już doświadczeniach, wykonywanych na zwierzętach, obserwowano
    bardzo duże różnice czasu wykorzystywania jednostek ruchowych
    różnych typów przez swobodnie poruszające się zwierzęta. Jednostki FF były
    czynne łącznie najwyżej kilka minut (lub w ramach normalnych czynności wcale
    nie były wykorzystywane przez organizm), jednostki FR przez około pół do
    półtorej godziny, a jednostki S - 5 do 8 godzin. Niska odporność jednostek FF
    jest w pewnym stopniu przejawem ich przystosowania do bardzo krótko
    trwającej aktywności. Można przypuszczać, że niska odporność na zmęczenie
    w ramach adaptacji do zwiększonego przez trening wysiłku zanika, gdy czas
    aktywności jednostek wzrasta w wyniku prowadzonego treningu ze wspomnianych
    pojedynczych minut przynajmniej do kilkunastu lub kilkudziesięciu
    minut.
    Metaboliczny obrót białek
    Białka mięśniowe (zarówno kurczliwe, jak i cytoplazmatyczne) podlegają
    obrotowi metabolicznemu. Szacuje się, że tempo obrotu białek mięśniowych jest
    dość wysokie i wynosi około 50 g na dobę. Wiele badań wskazuje, że tempo to
    wzrasta pod wpływem treningu siłowego. Jednocześnie obserwuje się wzrost
    aktywności enzymów proteolitycznych, choć wzrost ten jest zróżnicowany
    w różnych włóknach. We włóknach szybko kurczących się jest on mniejszy niż we
    włóknach wolno kurczących się. Tłumaczy to mniejszą skłonność do wzrostu
    przekroju poprzecznego włókien wolno kurczących się. Chociaż nie w pełni
    wyjaśniony jest mechanizm hipertrofii mięśniowej, to dużą rolę przypisuje się
    w tym względzie działaniu troficznemu unerwienia ruchowego, wzrostowi
    napięcia skurczowego i rozciąganiu włókien mięśniowych. Pewne znaczenie
    mają także niektóre hormony indukujące syntezę białka, np. hormon wzrostu,
    insulina, androgeny czy hormony tarczycy.
    Synteza nowych białek jest jednym z elementów adaptacji, gdyż w trenowanych
    włóknach mięśniowych pojawiają się miozyny charakterystyczne dla
    włókien mięśniowych innego typu. Jest to możliwe, gdyż w jądrach komórkowych
    każdej komórki mięśniowej znajduje się materiał genetyczny umożliwiający
    wytworzenie każdego rodzaju miozyny (określa się, że dochodzi do
    ekspresji genu tej miozyny). Możliwa jest sytuacja, że w jednym włóknie
    mięśniowym występują jednocześnie dwa rodzaje miozyny (włókno hybrydowe).
    Obecnie znane są trzy podstawowe rodzaje łańcuchów miozynowych: I, IIA,
    IIX, występujące w mięśniach człowieka we włóknach mięśniowych jednostek
    typu S, FR i FF. Istotną cechą różnicującą włókna mięśniowe zawierające
    wymienione wyżej rodzaje miozyny jest różna prędkość skracania podczas
    skurczów izotonicznych, która układa się według porządku: IIX>IIA>I.

    Transformacja włókien mięśniowych
    Bardzo dyskusyjny i interesujący jest problem, czy w wyniku treningu możliwa
    jest transformacja włókien jednego typu we włókna innego typu. Z powyższego
    wynika, że możliwa jest ekspresja genu miozyny nowego typu, możliwa jest także
    zmiana poziomu aktywności enzymów decydujących o metabolizmie komórki
    mięśniowej i możliwa jest rozbudowa sieci naczyń kapilarnych w mięśniu.
    W wyniku tego jednostki ruchowe trenującej osoby zmieniają cechy swojego
    skurczu, ale zazwyczaj uznaje się, że zmiany te nie są wystarczająco głębokie
    i transformacja włókien mięśniowych szybkich do wolnych (i odwrotnie) nie
    następuje. Po zaniechaniu treningu wytrzymałościowego wspomniane zmiany
    adaptacyjne cofają się, ale w kilka tygodni po zakończeniu treningu przejściowo
    pojawia się w mięśniu bardzo znaczna liczba włókien typu IIX, co stwarza
    warunki do wyczynu o charakterze siłowym. W wyniku regularnych ćwiczeń
    (treningu) nie zmienia się również procentowy udział włókien wolno kurczących
    się w mięśniu. Natomiast wielu autorów uznaje, że głębokie zmiany cech włókien
    szybko kurczących się, wraz ze znaczną zmianą typu występującej w nich
    miozyny, pozwalają na określenie tych zmian jako transformacji włókien
    mięśniowych szybkich. Transformacja ta przebiega przede wszystkim w kierunku
    zmiany włókna IIX do IIA i odwrotnie. Trening wytrzymałościowy (patrz
    poniżej) powoduje wzrost liczby włókien mięśniowych typu IIA kosztem
    zmniejszenia liczby włókien typu IIX.
    Rodzaje treningu
    Ze względu na cel prowadzonego treningu, w ogólnym podziale, wyróżnia się
    zwykle trening wytrzymałości i trening siły mięśniowej, a także trening szybkości.
    Trening takich cech, jak szybkość, precyzja i zręczność, w dużym stopniu polega
    na usprawnianiu czynności układu nerwowego. W dalszej części rozdziału
    omówione zostaną zmiany, jakie wywołują w mięśniach szkieletowych dwa
    rodzaje treningu: wytrzymałościowy i siły mięśniowej, które łączą się z wyraźnym
    kierunkiem zmian cech skurczu tkanki mięśniowej. Zmiany występujące w mięśniach
    pod wpływem treningu szybkości mają podobny charakter do zmian
    wywołanych treningiem siłowym.
    Trening wytrzymałości
    Trening wytrzymałości realizowany jest na relatywnie niższych poziomach siły
    skurczu i dlatego najsilniejsze zmiany wynikające z tego rodzaju treningu
    pojawiają się we włóknach typu I i IIA. Trening ten zwiększa odporność osoby
    trenowanej na zmęczenie. W odniesieniu do tkanki mięśniowej oznacza to przede
    wszystkim wzrost potencjału tlenowego.

    Wzrost potencjału tlenowego jako uwarunkowanie
    wytrzymałości

    Trening wytrzymałości prowadzi do podniesienia progu przemian anaerobowych,
    odsetka wielkości maksymalnego pochłaniania tlenu (VO2 max.) i wzrostu
    progu wentylacyjnego (patrz rozdział 13).
    W kształtowaniu wytrzymałości, obok czasu trwania treningu, ważnym
    czynnikiem jest jego charakter. Trening interwałowy (sesje wysiłkowe przerywane
    krótkimi przerwami wypoczynkowymi) jest bardziej skuteczny niż ciągły
    (bez przerw wypoczynkowych), jeśli chodzi o wzrost progu wentylacyjnego.
    Natomiast obydwa rodzaje treningów, ciągły i interwałowy, dają zbliżone
    zmiany w odniesieniu do progu przemian anaerobowych. Najlepsze efekty
    wzrostu wytrzymałości osiąga się stosując trening o intensywności indywidualnego
    progu anaerobowego, definiowanego jako wielkość obciążenia, przy
    którym występuje stan równowagi między dyfuzją mleczanu do krwi a jego
    maksymalną eliminacją z mięśni i krwi. Wzrost progu anaerobowego oznacza, że
    wielkość pracy, jaką badany może wykonać bez akumulacji mleczanu, jest po
    treningu wyższa. Istotne znaczenie ma fakt, czy osoby podejmujące trening wcześniej nie
    trenowały, czy też są to sportowcy. U osób nietrenujących już w pierwszym
    okresie treningu obserwuje się wyraźne zmiany adaptacyjne. Na przykład u osób
    nietrenujących przesunięcie progu wentylacyjnego o 27% obserwowano już po
    36 tygodniach, a u sportowców po 9-miesięcznym treningu zaledwie o 6%.
    Przesunięcie progu przemian anaerobowych w kierunku wielkości maksymalnego
    pochłaniania tlenu oznacza odsunięcie w czasie początku akumulacji
    mleczanu podczas wysiłku fizycznego i wiąże się ze wzrostem aktywacji włókien
    o metabolizmie tlenowym. Zapobiega to rozwojowi kwasicy metabolicznej
    i zaburzeniom w równowadze kwasowo-zasadowej, a więc czynnikom limitującym
    zdolność do wykonania pracy (zmęczeniu).
    Próg przemian anaerobowych u osób poddanych treningowi wytrzymałości
    przyrasta szybciej aniżeli maksymalne pochłanianie tlenu, które jest cechą
    poddającą się w niewielkim stopniu wytrenowaniu (15-25% wartości początkowej).
    Dodać należy, że zmiany progu anaerobowego są bezpośrednio zależne
    od stosowanych obciążeń w danym okresie treningowym. Najwyższe wartości
    progu beztlenowego osiągają sportowcy w okresie startowym, a najniższe
    w okresie przejściowym. Ponadto trening wytrzymałości przyczynia się do
    obniżenia stężenia mleczanu po obciążeniu submaksymalnym. Niższe stężenie
    mleczanu może być wyjaśnione mniejszym długiem tlenowym zaciąganym na
    początku obciążenia wysiłkowego, lub też tym, że trening fizyczny pobudza
    szybszy metabolizm (utylizację) powstałego mleczanu. U osób wytrenowanych
    występuje niższe stężenie mleczanu przy tym samym obciążeniu względnym
    w porównaniu z osobami prowadzącymi siedzący tryb życia. Mleczan produkowany
    jest w głównej mierze przez włókna szybko kurczące się glikolityczne,
    a wraz ze stopniem wytrenowania włókna te zwiększają swój potencjał
    w kierunku oksydacyjnego.
    Ponadto trening wytrzymałości zwiększa gęstość kapilar w mięśniach, co
    umożliwia lepsze ich ukrwienie i w rezultacie sprawniejsze dostarczanie tlenu.
    Wzrost kapilaryzacji włókien mięśniowych jest jednym z czynników ułatwiających
    wychwytywanie tlenu z przepływającej krwi.
    Ważną zmianą wywoływaną przez trening wytrzymałościowy jest wzrost
    zawartości mioglobiny we włóknach wolno kurczących się (1 mol mioglobiny
    wiąże 1 mol tlenu, podczas gdy 1 mol hemoglobiny 4 mole tlenu). Zwiększenie
    zasobu mioglobiny wiąże się ze wzrostem addycyjnego (nietrwałego) wiązania
    tlenu, który może być natychmiast wykorzystany w sytuacji nagłego wzrostu
    jego zużycia. Ponadto mioglobina odgrywa ważną rolę w wewnątrzkomórkowym
    transporcie tlenu od powierzchni komórki do mitochondriów.
    Zmiany aktywności enzymów i liczby mitochondriów
    Trening wytrzymałości prowadzi do zwiększenia się w mięśniach procentowego
    udziału włókien typu IIA i zmniejszenia włókien typu IIX. Wzrost potencjału
    tlenowego mięśni jest wynikiem wzrostu liczby i rozmiarów mitochondriów oraz
    liczby grzebieni, na których zachodzą procesy utlenienia. Wiąże się to ze
    wzrostem aktywności niektórych enzymów (patrz rozdział dotyczący metabolizmu
    substratów energetycznych). Mitochondrialne procesy adaptacyjne wywoływane
    treningiem fizycznym nie przebiegają w stałym tempie: w początkowych
    etapach treningu aktywność enzymów mitochondrialnych rośnie szybciej niż
    zawartość cytochromu lub białek. Ponadto zawartość białek rośnie w większym
    stopniu (o około 50% wartości wyjściowej) po treningu o wzrastającym
    obciążeniu niż po treningu o wzrastającej intensywności (o około 27%).
    Podczas bardzo dużych obciążeń trening prowadzi do uszkodzeń mitochondriów.
    Uznaje się, że uszkodzenia te są w pewnym stopniu korzystne, ponieważ
    w okresie odnowy prowadzą do superkompensacji, tzn. do zwiększenia fosforylacji
    oksydatywnej ponad wartości wyjściowe.
    W treningu wytrzymałościowym obserwuje się także wzrost aktywności
    enzymów, które współdziałają w systemie transportu wolnych kwasów tłuszczowych
    do mitochondriów i ich oksydacji. Zwiększenie aktywności tych
    enzymów umożliwia wytwarzanie większej ilości podstawowego dla wszystkich
    procesów komórkowych nośnika energii (ATP). Niektórzy badacze obserwowali
    potreningowy wzrost stężenia ATP i fosfokreatyny. Wzrost zasobów ATP należy
    przypisać większej liczbie mitochondriów, które są głównym miejscem syntezy
    tego podstawowego nośnika energii. Wzrost stężenia fosfokreatyny może
    zwiększać tempo przepływu energii w komórkach nawet wtedy, kiedy fosfokreatyna
    nie jest bezpośrednim jego źródłem.
    Masa mięśniowa i siła skurczu
    Trening wytrzymałości może powodować niewielki wzrost masy mięśniowej.
    Należy tu jednak podać, że u wybitnych biegaczy długodystansowych obserwowano
    nawet zmniejszenie masy mięśniowej, związane ze zmniejszeniem
    średnicy włókien mięśniowych typu I i IIA. Trudno jest wyjaśnić znaczenie
    zmiany średnicy włókien mięśniowych, ale możliwym wyjaśnieniem jest łatwiejsza
    dyfuzja tlenu z kapilar do mitochondriów w cieńszych włóknach mięśniowych.
    Wydaje się, że zmniejszenie średnicy włókien mięśniowych w sposób
    charakterystyczny towarzyszy długotrwałej aktywności mięśni, gdyż wywoływane
    było także w mięśniach poddanych długotrwałej, elektrycznej stymulacji,
    która w znacznym stopniu podnosi odporność mięśni na zmęczenie. Sądzi się, że
    bardzo intensywny trening wytrzymałości po długim czasie może prowadzić
    nawet do atrofii części włókien mięśniowych.
    Zmniejszenie średnicy włókien mięśniowych jest także jedną z przyczyn
    obserwowanego w wyniku treningu wytrzymałości obniżenia siły skurczu
    tężcowego mięśni, które nie jest duże. Dodatkowo wynika ono prawdopodobnie
    z redukcji ilości białek kurczliwych przypadających na pole przekroju poprzecznego.
    Wiąże się z tym zmniejszenie liczby mostków aktynowo-miozynowych,
    przypadających na jednostkę pola przekroju poprzecznego włókna mięśniowego.
    Zmniejszenie siły skurczu dotyczy przede wszystkim włókien mięśniowych
    typu I i IIA.
    Szybkość skurczu
    Trening wytrzymałości ma także wpływ na szybkość skurczu. Jednak efekty
    osiągane we włóknach wolno kurczących się i szybko kurczących się są różne.
    Obserwuje się wzrost szybkości skurczu włókien wolno kurczących się (skrócenie
    czasu skurczu i czasu połowicznej relaksacji w skurczu izometrycznym oraz
    wzrost prędkości skracania włókien mięśniowych w skurczu izotonicznym),
    a w przypadku włókien szybko kurczących się - obniżenie tej szybkości.
    Przyczynami takich zmian we włóknach wolno kurczących się są wzrost
    aktywności ATP-azy, odpowiadającej za szybkość skurczu, a w szybko kurczących
    się - zmniejszenie tej aktywności. Na skrócenie czasu skurczu włókien
    mięśniowych wolno kurczących się może także mieć wpływ skrócony czas,
    w jakim oddziałują jony wapnia uwalniane z siateczki sarkoplazmatycznej po
    pobudzeniu błony włókna mięśniowego. Przyczynami skrócenia czasu skurczu
    włókien wolno kurczących się może również być pojawienie się w tych włóknach
    lekkich łańcuchów miozynowych, charakterystycznych dla szybkich włókien
    (pojawiają się hybrydowe włókna zawierające miozyny typu I i IIA oraz I i IIX).
    Wydaje się, że zmiany wywołane treningiem wytrzymałości jeszcze nie do końca
    są poznane.
    Uszkodzenia włókien mięśniowych
    Należy pamiętać, że trening fizyczny o znacznej intensywności może przyczyniać
    się do uszkodzeń włókien mięśniowych. Stopień uszkodzenia włókien,
    aczkolwiek zmniejszający się wraz z procesem adaptacji mięśni do wysiłku,
    zależy od rodzaju wykonywanych skurczów mięśniowych. Okazuje się, że
    skurcze izometryczne (w których nie dochodzi do skracania mięśnia mimo
    wzrostu napięcia) i ekscentryczne (w których kurczący się mięsień jest rozciągany
    z siłą większą od tej, jaką generuje) bardziej indukują uszkodzenia mięśni
    niż skurcze koncentryczne. Zjawisko to powodowane jest głównie poprzez
    wywoływaną wysiłkiem hipoksję (niedotlenienie) i następującą po niej reperfuzję
    (przekrwienie). W warunkach zarówno niedotlenienia, jak i reperfuzji
    dochodzi do generacji reaktywnych form tlenu, głównie nadtlenku wodoru
    i rodnika hydroksylowego, które powodują peroksydację lipidów błonowych, co
    prowadzi do zmiany przepuszczalności błony komórkowej. Skutkiem tych
    uszkodzeń jest pojawienie się zwiększonej aktywności enzymów wewnątrzkomórkowych
    w osoczu krwi (np. wzrost aktywności kinazy kreatynowej
    i izoenzymu mięśniowego dehydrogenazy mleczanowej (LDH-4)). Zarówno
    podczas jednorazowego wysiłku fizycznego z przewagą skurczów ekscentrycznych
    lub izometrycznych, jak i podczas treningu obejmującego wymienione
    wyżej skurcze obserwuje się znacznie wyższe aktywności enzymów śródkomórkowych
    w osoczu krwi aniżeli podczas pracy z przewagą skurczów koncentrycznych:
    dlatego też wzrost aktywności, np. kinazy kreatynowej i izoenzymu
    dehydrogenazy mleczanowej w osoczu krwi, należy uznać za wskaźnik uszkodzenia
    mięśnia.
    Trening siły mięśniowej
    Siła mięśniowa jest ważnym elementem decydującym o możliwościach motorycznych
    człowieka. Zależy ona głównie od przekroju poprzecznego mięśnia. Rozwija
    się i kształtuje w okresie progresywnego rozwoju człowieka i mniej więcej do
    okresu dojrzewania rozwój jej jest porównywalny u dziewcząt i chłopców.
    W wieku 13-14 lat u chłopców następuje bardzo dynamiczny rozwój siły
    mięśniowej, który trwa do 19-20 roku życia, nawet jeśli nie jest indukowany
    uprawianiem sportu. W latach późniejszych (od 30 roku życia) następuje
    stabilizacja siły mięśniowej, a po tym okresie powolne jej zmniejszanie.
    Natomiast u dziewcząt fizjologiczna stabilizacja siły mięśniowej obserwowana
    jest po osiągnięciu dojrzałości płciowej. Kształtowanie siły mięśniowej poprzez
    wysiłki fizyczne, z przewagą skurczów izometrycznych, powinno rozpoczynać się
    dopiero po okresie pełnego ukształtowania kośćca, tzn. w wieku 20-30 lat. Są
    jednak i takie opinie, które dopuszczają trening siłowy o umiarkowanej
    intensywności wcześniej, tzn. około 16-18 roku życia. Po 30 roku życia i wraz
    z upływem lat zmniejsza się możliwość trenowania siły.
    Ćwiczenia siłowe mogą mieć charakter wysiłku lokalnego (obejmującego
    mniej niż 33% masy mięśniowej), regionalnego (w którym bierze udział od 33 do
    66% masy mięśniowej) i ogólnego, z udziałem powyżej 66% masy mięśniowej.
    W każdym przypadku trening siły mięśniowej umożliwia jej wzrost.

    Hipertrofia mięśni i wzrost siły skurczu mięśniowego
    Wzrost siły skurczu mięśni osiągany jest w początkowym okresie treningu dzięki
    poprawieniu sprawności działania układu nerwowego, a następnie dzięki
    zmianom zachodzącym w mięśniach, w tym przede wszystkim wiążących się z ich
    przerostem (hipertrofią). Wzrost masy mięśniowej wynika przede wszystkim ze
    wzrostu średnicy włókien mięśniowych (hipertrofia włókien mięśniowych), ale
    istnieje też hipoteza (choć dotychczas nie udowodniona) sugerująca także
    możliwość zwiększania się liczby włókien mięśniowych w trenowanych mięśniach
    (hiperplazja włókien mięśniowych). Hipertrofia włókien mięśniowych
    wiąże się ze zwiększaniem się zawartości białek kurczliwych i białek cytoplazmatycznych
    w trenowanych włóknach. Wzrost średnicy włókien mięśniowych
    dotyczy w większym stopniu włókien szybko kurczących się, choć może także
    występować we włóknach wolno kurczących się. Jednocześnie obserwuje się
    wzrost aktywności enzymów proteolitycznych, takich jak: beta-glukuronidaza,
    fosfataza kwaśna, katepsyna B. Wzrost aktywności wymienionych enzymów
    jest niniejszy we włóknach szybko kurczących się w porównaniu z wolnymi.
    Tłumaczy to mniejszą zdolność włókien wolnych do powiększania ich
    przekroju poprzecznego. Pomimo że nie wszystko wiadomo na temat mechanizmu
    hipertrofii mięśnia, to pewne znaczenie mają niektóre hormony
    indukujące syntezę białka, jak np. hormon wzrostu, insulina, androgeny
    czy hormony tarczycy, obok troficznego działania unerwienia mięśniowego.
    Podkreślić należy, że trening siły sam w sobie przyczynia się do wzrostu siły
    mięśniowej nawet przy niedoborze białek. W hipertrofii mięśnia być może
    pojawia się także zwiększenie liczby włókien mięśniowych. Zakłada się, że może
    ono wynikać z procesu rozszczepiania i dzielenia się włókien mięśniowych. Sądzi
    się, że w zwiększeniu liczby włókien mięśniowych mogą brać udział komórki
    satelitarne, o których wiadomo, że są czynne w regeneracji uszkodzonej tkanki
    mięśniowej. Wskazuje na to występowanie uszkodzeń włókien mięśniowych
    w intensywnym treningu.
    Wzrost siły skurczu, związany ze wzrostem masy mięśni, można zaobserwować
    jako wzrost siły maksymalnego dowolnego skurczu oraz jako wzrost siły
    skurczu wywołanego stymulacją elektryczną.
    Zwiększenie średnicy włókien mięśniowych wiąże się ze wzrostem liczby oraz
    średnicy miofibryli w tych włóknach. Wzrasta także gęstość tych miofibryli, co
    wiąże się z proporcjonalnym zmniejszeniem się ogólnej ilości sarkoplazmy.
    Zmniejsza się jednak względna gęstość mitochondriów w hipertroficznych
    włóknach, co raczej nie wynika ze spadku ogólnej ich liczby, a ze wzrostu
    wielkości włókna mięśniowego. Rozpatrując wpływ średnicy włókien mięśniowych
    (masy mięśniowej) na siłę skurczu należy zwrócić uwagę na fakt, że
    w mięśniach pierzastych i półpierzastych (w których włókna mięśniowe są
    ułożone skośnie do osi, w jakiej skraca się mięsień) ze wzrostem średnicy włókien
    mięśniowych wiąże się zmiana kąta, pod jakim dochodzą one do ścięgna. Szacuje
    się, że zmiana tego kąta o 1° powoduje zmianę siły skurczu działającej na ścięgno
    o około 6%. Z tego powodu oprócz wzrostu anatomicznego pola przekroju
    poprzecznego określa się tzw. fizjologiczne pole przekroju poprzecznego, uwzględniające
    ułożenie włókien mięśniowych.

    Odporność na zmęczenie
    Trening siły mięśniowej prowadzi też do wzrostu odporności na zmęczenie
    w czasie wykonywanych ruchów. Wiąże się to ze wzrostem siły skurczu,
    w wyniku czego te same zadania motoryczne wymagają angażowania mniejszej
    liczby jednostek ruchowych. Ponieważ niskoprogowe jednostki ruchowe są
    najodporniejsze na zmęczenie, wykonywane przy ich udziale zadanie motoryczne
    jest mniej męczące. Dodatkowo, przy skurczu mniejszej liczby jednostek
    ruchowych, krążenie mięśniowe odbywa się sprawniej niż w skurczach wykonywanych
    z maksymalną siłą.
    Kapilaryzacja tkanki mięśniowej
    W wyniku treningu siły rozbudowuje się także unaczynienie kapilarne mięśnia.
    Rozbudowa sieci kapilarnej występuje nawet przy zwiększeniu średnicy włókien
    mięśniowych (u podnoszących ciężary uczestników olimpiady obserwowano
    większą gęstość kapilar w mięśniach niż u osób nietrenujących). Sądzi się, że
    zwiększona gęstość kapilar i ich bardziej kręty przebieg ma znaczenie w procesie
    usuwania z mięśni kwasu mlekowego, tworzonego podczas przemian beztlenowych.
    Choć mechanizm wzrostu kapilaryzacji mięśni nie jest w pełni
    wyjaśniony, to przypisuje się w tym względzie dużą rolę występującej podczas
    skurczów izometrycznych hipoksji, indukowanej uciskiem napinających się
    mięśni na naczynia krwionośne. Zmniejszenie przepływu krwi, tzn. dopływu
    krwi tętniczej i odpływu krwi żylnej, prowadzi do chwilowego niedokrwienia
    i tym samym do niedotlenienia z jednej strony, a z drugiej do zwiększonej
    akumulacji mleczanu jako końcowego produktu przemian beztlenowych. Poszerzona
    powierzchnia kapilarna mięśni ułatwia nie tylko wymianę gazową
    pomiędzy krwią a mięśniem, ale i szybsze usuwanie mleczanu.
    Zmiany czasu skurczu mięśni
    W niektórych badaniach wykonywanych na zwierzętach obserwowano, że
    trening siły mięśniowej wywołuje także zmiany czasu skurczu i czasu połowicznej
    relaksacji. Oba te czasy ulegają niewielkiemu skróceniu, czyli skurcz włókien
    mięśniowych staje się szybszy. Te zmiany obu czasów dotyczyły zarówno
    włókien szybko, jak i wolno kurczących się.

    Wzrost potencjału beztlenowego
    Trening siły mięśniowej zwiększa potencjał beztlenowy włókien szybko kurczących
    się. Świadczy o tym wzrost aktywności enzymów przemiany fosfagenowej,
    tzn. wzrost aktywności kinazy fosfokreatynowej i miokinazy oraz
    kluczowych enzymów przemian glikolitycznych, czyli fosforylazy i fosfofruktokinazy.
    Szybkość reakcji glikolitycznych w spoczynku wynosi zaledwie 0,001
    szybkości maksymalnej. Efektywność glikolizy anaerobowej, w aspekcie syntezy
    ATP, zwiększa się pod wpływem treningu poprzez wzrost szybkości reakcji.
    Natomiast zaobserwowano, że w wyniku treningu siłowego ulega zmniejszeniu
    poziom mioglobiny we włóknach mięśniowych. Zmniejszenie zawartości mioglobiny
    można powiązać ze spadkiem zdolności ekstrakcji tlenu. Nie zaobserwowano
    istotnego wpływu omawianego treningu na stężenie ATP lub fosfokreatyny.
    Porównanie efektów treningu izometrycznego
    z izotonicznym
    Bardzo interesujące obserwacje dotyczą porównania wpływu treningu, w którym
    dominują skurcze izometryczne, z treningiem ze znaczną liczbą skurczów
    izotonicznych (dynamicznym). Trening izometryczny jest bardziej efektywny
    w odniesieniu do przyrostu siły mięśni (także większy przyrost masy mięśni
    i średnicy włókien mięśniowych). Natomiast trening izotoniczny, który powodował
    mniejszy wzrost siły mięśni, prowadził do wzrostu prędkości skracania się
    tych mięśni, a także do skrócenia czasu skurczu. Takiego wzrostu prędkości
    skracania się mięśni trening izometryczny nie wywoływał. Sądzi się, że w izotonicznych
    skurczach rekrutowana jest mniejsza liczba jednostek ruchowych,
    a więc ten rodzaj treningu nie obejmuje jednostek ruchowych o wysokim progu
    pobudliwości. Włókna mięśniowe tych jednostek są bardziej podatne na
    hipertrofię w wyniku treningu niż jednostek o niskim progu pobudliwości.
    Zbliżone wyniki można uzyskać stosując ćwiczenia ekscentryczne (w których
    aktywny mięsień jest rozciągany) i koncentryczne (w których kurczący się mięsień
    skraca się, pokonując pewien opór). Ekscentryczne ćwiczenia powodują większą
    hipertrofię mięśnia niż stosowanie wyłącznie ćwiczeń koncentrycznych. Również
    większy wzrost siły skurczu mięśni uzyskuje się prowadząc trening z elementami
    skurczów ekscentrycznych i koncentrycznych niż wyłącznie zawierający skurcze
    koncentryczne. Ekscentryczne ćwiczenia powodują wzrost średnicy włókienmięśniowych szybko kurczących się, podczas gdy w wyniku treningu z elementamiskurczów ekscentrycznych i koncentrycznych obserwuje się także wzrostśrednicy włókien wolno kurczących się. Sądzi się, że większe siły, jakie rozwijamięsień podczas skurczów ekscentrycznych, stanowią silniejszy bodziec wpływającyna zwiększenie średnicy włókna mięśniowego.Trening mieszanyZarówno trening wytrzymałości, jak też i trening siły mięśniowej mogą dawaćdość zróżnicowane efekty, w zależności od doboru zastosowanych ćwiczeń,proporcjonalnego udziału różnego typu skurczów, czasu trwania, liczby powtórzeń.Trening mieszany, zawierający składowe treningu wytrzymałościi treningu siły mięśniowej, wywołuje skutki, które są inne niż w przypadkustosowania treningu jednego rodzaju. Mechanizmy adaptacyjne zależą raczej odwypadkowego wpływu ćwiczeń (w tym przypadku od sumy bodźców, jakiestanowić mogą oba rodzaje treningu, a nie każdego z nich z osobna). Nie możnazatem prowadzić równolegle treningu wytrzymałości i siły mięśniowej, licząc nauzyskanie wysokiej odporności na zmęczenie i jednocześnie bardzo znacznegoprzyrostu masy i siły mięśniowej.
    • 4

    Doradca KFD

    Doradca KFD
    • KFD pro

    Siemka, sprawdź ofertę specjalną:




    Poniżej kilka linków do tematów podobnych do Twojego:

    #2
    Aggressor

    Aggressor

      Entia non sunt multiplicanda praeter necessitatem

    • Aktywny użytkownik
    • PipPipPipPipPipPipPipPipPip
    • 15119 postów
  • Wiek: 36
    • Płeć:Mężczyzna
    • Miasto:Siemianowice
    • Staż [mies.]: 11lat
    Narazie przelecialem pobieżnie i musze przyznac że dobry art, napewno przeczytam i przeanalizuje go całego jak bede mial tylko wiecej czasu.

    Najek - przydałoby sie cos podobnego odnosnie układu nerwowego - bo strasznie malo ludzi zdaje sobie sprawe ze jest on nadrzedny i w sumie wazniejszy, dzieki temu moznaby bardziej zrozumiec mechanizm przetrenowania.
    • 0

    #3
    kacza17

    kacza17

    • Użytkownicy
    • PipPipPipPip
    • 801 postów
  • Wiek: 32
    • Płeć:Kobieta
    • Miasto:Zabrze
    ciekawy artykuł!
    • 0

    #4
    kistos

    kistos

      Puszek

    • KFD pro
    • PipPipPipPipPipPipPip
    • 5129 postów
  • Wiek: 25
    • Płeć:Mężczyzna
    • Miasto:Malbork
    • Staż [mies.]: 120
    Super art, przeczytałem dokładnie dwa razy, muszę przyznać że można się sporo dowiedzieć.
    • 0




    0 użytkowników czyta ten temat

    0 użytkowników, 0 gości, 0 anonimowych użytkowników

     Zamknij okienko