Witamina D - nazwa obejmuje kilka związków określanych jako witamina D1 - kalcyferol, D2 -ergokalcyferol, D3 -cholekalcyferol; uzyskana z tranu; organizm może ją sam wyprodukować pod wpływem promieni słonecznych,; grupa rozpuszczalnych w tłuszczach steroidowych organicznych związków chemicznych; wiele ważnych funkcji fizjologicznych
Witamina D1 znajduje się w tranie, D2 jest wytwarzana w roślinach wystawionych na działanie promieni ultrafioletowych. Powstawanie witaminy D3 następuje w skórze ludzi i zwierząt.

Źródła witaminy
Doskonałym źródłem witaminy D jest tran oraz oleje rybne, które znajdują się w rybach- łososiu, tuńczyku, śledziu, makreli czy sardynkach.
Witaminę D znajdziemy w :
- w mleku(które jest najlepiej wzbogacone) i przetworach mlecznych typu masło śmietana
- w wątrobie
- białku
Witamina D jest jedną z nielicznych witamin, które nie trzeba uzupełniać w organizmie. Organizm sam może produkować witaminę D, ale potrzebuje do tego promieni słonecznych przedostających się do skóry.
Naukowcy odkryli, że dziesięć minut dziennej słonecznej kąpieli w czasie letnich miesięcy zapewnia się organizmowi odpowiednią dawkę tej witaminy na cały rok. Zwraca się tutaj uwagę na indywidualne zapotrzebowania.
Dzieci potrzebują więcej witaminy niż dorośli, a wraz z wiekiem zmniejsza się zdolność organizmu do wytwarzania witaminy D pod wpływem promieni słonecznych ( ultrafioletowych). Osoby, które znajdują się w zanieczyszczonym środowisku mają o wiele mniejsze szanse na odpowiednią ilość witaminy D w organizmie. Identyczna sytuacja dotyczy osób, którzy mają ciemną karnację - muszą otrzymywać więcej witaminy D, ponieważ ciemna cera odbija promienie słoneczne.

Znaczenie witaminy D dla funkcjonowania organizmu
Witamina D jest znacząca dla organizmu ludzkiego (podobnie jak pozostałe witaminy) i pełni bardzo ważną rolę. Przede wszystkim posiada właściwości pobudzające wchłanianie wapnia i fosforu oraz zapobiega nadmiernemu wydalaniu pierwiastków z moczem.
Rola wapnia:
budulec naszych kości i zębów, które zawierają wapń w dwóch postaciach. Pierwsza związana na stałe, a druga "wymienna".
przedostaje się do układu krwionośnego wzmacniając nasze kości; bierze udział w procesie kształtowania się tkanki kostnej u dzieci i młodzieży. Kości rosną i stają się o wiele twardsze.
zmniejsza ryzyko wystąpienia osteoporozy
Rola fosforu:
- znajduje się we wszystkich żywych komórkach i pokarmach
- uczestniczy w przewodzeniu bodźców nerwowych
- budulec błon komórkowych, tkanek miękkich - nerki, serce, mózg, mięśnie
- bierze udział w wielu procesach metabolicznych i reakcjach chemicznych oraz wchłanianiu niacyny
- wchodzi w skład kodu genetycznego oraz pomaga w uwalnianiu energii z białek, węglowodanów i tłuszczów
- oddziałuje korzystnie na serce, nerki, na kości i dziąsła
- utrzymuje prawidłowe pH
- współdziała on z witaminą B
- umożliwia wchłanianie glukozy.
- jest potrzebny podczas wzrostu i naprawy uszkodzonych tkanek
- podtrzymuje witalność organizmu
- łagodzi bóle w zapaleniu stawów
Witamina D umożliwia wchłanianie wapnia i fosforu. Odpowiednia jej ilość zapewnia prawidłowe działanie tych składników mineralnych.
Inne funkcje witaminy D:
- zapewnia właściwy stan naszego uzębienia
- wpływa korzystnie na system nerwowy
- wpływa na inne tkanki: zapobiega i łagodzi stany zapalne skóry, reguluje wydzielanie insuliny, a tym samym wpływa na odpowiedni poziom cukru w organizmie
- korzystny wpływ na słuch
- obecność witaminy D zapobiega różnego rodzaju nowotworom - rak okrężnicy, rak piersi, rak prostaty, chłoniak nieziarniczy.

Niedobór i nadmiar w organizmie witaminy D
Sutki niedoboru:
- przyczyna występowania krzywicy u dzieci i młodzieży; kości ulegają zniekształceniu i osłabieniu, wykrzywiają się pod wpływem ciężaru ciała dziecka, które rośnie dość szybko. Kości i nadgarstki stają się powiększone, klatka piersiowa puchnie i przypomina pierś gołębia; u dzieci powstają opóźnienia we wzroście zębów; częste złamania
- u dorosłych powstawanie osteoporozy; zmniejszanie się masy i gęstości kości, w rezultacie zwyrodnienie układu kostnego; kości stają się porowate, kruche i łamliwe
- zapalenie spojówek, a także stany zapalne skóry
- zmniejszona odporność na zaziębienie
- pogorszenie słuchu
- utrudniona praca systemu nerwowego i mięśniowego
- zwiększenie ryzyka powstawania chorób nowotworowych
- wypadanie zębów
Skutki nadmiaru:
- jest toksyczna - jeżeli spożywa się ją w czterokrotnie większej dawce niż była zalecana
- biegunka
- łatwe męczenie się
- wzmożone oddawanie moczu
- ból oczu
- świąd skóry
- bóle głowy
- nudności
- brak apetytu
- powoduje niekorzystne zmiany w organach takich jak płuca, nerki, tętnice, serce
- u dzieci opóźnienie w rozwoju
- u dorosłych zwiększenie ryzyka zawału, powstania miażdżycy, czy też kamicy nerkowej

Ciekawostki
- przy spożywaniu produktów z witaminą D należy dodawać choćby małą ilość tłuszczu, gdyż ułatwiasz to w ten sposób wchłanianie tej witaminy
syntezę witaminy D umożliwia również kwas pantotenowy -witamina B3
- witamina D wpływa znajdowanie się cynku w organizmie, co działa korzystnie na nerki osób poddawanych dializie
- mieszkańcy miast, którzy narażeni są na duże zanieczyszczenia w atmosferze, powinni spożywać więcej witaminy D
- osoby, które pracują w nocy, zasłaniające ciało długim ubiorem, ograniczający kontakt ze słońcem muszą zwiększyć spożycie witaminy D
dzieciom, które nie piją mleka, wskazane jest zwiększenie dawki witaminy D; dotyczy to też dzieci które mają dolegliwości drgawkowe

Zestawy witamin godne polecenia:
Vitamin Health Care
VITA-MIN Multiple Sport
VITA-MIN PLUS