Nazwa produktu leczniczego: Torvalipin

Skład: Atorvastatinum
Postać farmaceutyczna: tabletki powlekane
Dawka: 10 mg
Wielkość opakowania: 30 tabl. 56 tabl. 98 tabl. 100 tabl.
Podmiot odpowiedzialny: Actavis Group hf.
Wytwórca: Actavis Group hf.
Kraj wytwórcy (kod kraju): IS



Działanie
Selektywny, konkurencyjny inhibitor reduktazy HMG-CoA, enzymu odpowiedzialnego za przekształcenie 3-hydroksy-3-metyloglutarylo-koenzymu A do mewalonianu, prekursora steroli, w tym cholesterolu. Atorwastatyna zmniejsza stężenie cholesterolu i lipoprotein we krwi przez hamowanie aktywności reduktazy HMG-CoA i syntezy cholesterolu w wątrobie oraz zwiększa liczbę receptorów wątrobowych LDL na powierzchni błony komórkowej hepatocytów, co prowadzi do zwiększenia wchłaniania i katabolizmu LDL. Zmniejsza powstawanie LDL i liczbę cząsteczek LDL, wywołuje znaczne i utrzymujące się zwiększenie aktywności receptora LDL oraz korzystnie zmienia jakość krążących cząsteczek LDL. Zmniejsza stężenie cholesterolu LDL u pacjentów z homozygotyczną rodzinną hipercholesterolemią, którzy nie reagowali z reguły na leki hipolipemizujące. Atorwastatyna zmniejsza stężenie cholesterolu całkowitego (o 30-46%), cholesterolu-LDL (o 41-61%), apolipoproteiny B (o 34-50%) i triglicerydów (o 14-33%) oraz zwiększa stężenie cholesterolu HDL i apolipoproteiny A1. Po podaniu doustnym atorwastatyna wchłania się szybko z przewodu pokarmowego, osiągając maksymalne stężenie we krwi po 1-2 h. Bezwzględna biodostępność wynosi ok. 12%, a układowa dostępność aktywności hamującej reduktazę HMG-CoA wynosi 30%. Z białkami osocza wiąże się w ponad 98%. Jest metabolizowana w wątrobie przez cytochrom P-450 3A4 do pochodnych orto- i parahydroksylowych i różnych produktów beta-oksydacji. Około 70% działania hamującego na reduktazę HMG-CoA przypisuje się aktywnym metabolitom. Lek wydalany jest głównie z żółcią. Średni T0,5 w fazie eliminacji wynosi ok. 14 h. Okres półtrwania działania hamującego reduktazę HMG-CoA wynosi 20-30 h. Niewydolność nerek nie wpływa na stężenie atorwastatyny i jej aktywnych metabolitów we krwi ani na jej skuteczność. Stężenie atorwastatyny i jej aktywnych metabolitów we krwi jest znacznie zwiększone (Cmax ok. 16 razy i AUC ok. 11 razy) u pacjentów z przewlekłym poalkoholowym uszkodzeniem wątroby (Childs-Pugh B).

Wskazania
Lek jest wskazany do stosowania jednocześnie z zalecaną dietą, w celu obniżenia podwyższonego stężenia cholesterolu całkowitego, cholesterolu LDL, apolipoproteiny B lub trójglicerydów u pacjentów z pierwotną hipercholesterolemią, heterozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną lub hiperlipidemią mieszaną (typy IIa lub IIb wg klasyfikacji Fredricksona), jeśli dieta oraz inne środki niefarmakologiczne nie były wystarczająco skuteczne. Lek jest również wskazany u pacjentów z homozygotyczną hipercholesterolemią rodzinną, jako leczenie wspomagające z innymi lekami obniżającymi poziom cholesterolu (LDL) lub w przypadkach, gdy inne metody terapeutyczne nie są wystarczająco skuteczne.

Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na składniki preparatu. Czynna choroba wątroby lub utrzymująca się zwiększona aktywność aminotransferaz w surowicy krwi przekraczająca 3-krotnie górną granicę normy. Miopatia. Ciąża i okres karmienia piersią. Kobiety w wieku rozrodczym, które nie stosują odpowiednich metod antykoncepcji.

Środki ostrożności
Należy zachować ostrożność podczas stosowania leku u pacjentów spożywających znaczne ilości alkoholu lub z chorobami wątroby w wywiadzie. W przypadku utrzymującego się ponad 3-krotnego zwiększenia aktywności aminotransferaz zaleca się zmniejszenie dawki leku lub jego odstawienie. Należy zachować szczególną ostrożność podając preparat pacjentom predysponowanym do wystąpienia rabdomiolizy: z zaburzeniami czynności nerek, z niedoczynnością tarczycy, z miopatią uwarunkowaną genetycznie w wywiadzie, z miopatią związaną z przyjmowaniem statyn lub fibratów w wywiadzie, z zaburzeniami czynności wątroby i (lub) nadużywających alkoholu, u pacjentów w podeszłym wieku (powyżej 70 lat). W tych grupach pacjentów należy oznaczać aktywność CK przed rozpoczęciem leczenia - jeżeli aktywność CK jest wyższa niż 5-krotność górnej granicy wartości prawidłowej nie należy rozpoczynać leczenia. Podawanie leku musi być przerwane, jeśli nastąpi znaczne zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (>10 razy powyżej normy) lub w przypadku rozpoznania lub podejrzenia rabdomiolizy. Stosowanie leku u dzieci musi zostać zlecone przez lekarza specjalistę. Doświadczenie dotyczące stosowania leku u dzieci (4-17 lat) jest ograniczone; dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania z uwzględnieniem okresu dojrzewania nie zostały ocenione.

Ciąża i laktacja
Podawanie preparatu w ciąży i okresie karmienia piersią jest przeciwwskazane. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczne metody antykoncepcji.

Działania niepożądane
Często: zaparcia, wzdęcia, dyspepsja, nudności, biegunka, ból i zawroty głowy, parestezje, obniżona wrażliwość na dotyk, bezsenność, bóle mięśniowe, bóle stawów, reakcje uczuleniowe, wysypka skórna, świąd, osłabienie, ból w klatce piersiowej, ból pleców, obrzęki obwodowe; niezbyt często: jadłowstręt, wymioty, neuropatia obwodowa, szum w uszach, amnezja, miopatia, impotencja, łysienie, hiperglikemia lub hipoglikemia, zapalenie trzustki, pokrzywka, zmęczenie, zwiększenie masy ciała, trombocytopenia; rzadko: zapalenie mięśni, rabdomioliza, zapalenie wątroby, żółtaczka zastoinowa; bardzo rzadko: anafilaksja, obrzęk naczynioruchowy, wysypka pęcherzowa (w tym rumień wielopostaciowy, zespół Stevensa-Johnsona oraz martwica toksyczno-rozpływna naskórka). W trakcie stosowania atorwastatyny obserwowano zwiększenie aktywności aminotransferaz we krwi (zmiany te były zazwyczaj łagodne i przemijające i nie wymagały przerwania terapii). Istotne klinicznie (3 razy powyżej normy) zwiększenie aktywności aminotransferaz we krwi wystąpiło u 0,8% pacjentów (było ono zależne od dawki leku i odwracalne u wszystkich pacjentów). Zwiększenie aktywności kinazy kreatynowej (CK) we krwi (ponad 3 razy w stosunku do górnej granicy normy) zanotowano u 2,5% pacjentów. Ponad 10-krotne zwiększenie aktywności CK wystąpiło u 0,4% pacjentów.

Interakcje
Należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania atorwastatyny z inhibitorami cytochromu P450 3A4 (np.: cyklosporyna, antybiotyki makrolidowe w tym erytromycyna i klarytromycyna, nefazodon, leki przeciwgrzybicze z grupy azoli w tym itrakonazol, inhibitory proteazy wirusa HIV), ze względu na możliwość zwiększenia stężenia atorwastatyny w osoczu. Nie zaleca się spożywania dużych ilości soku grejpfrutowego podczas terapii atorwastatyną. Nie jest znany wpływ leków indukujących cytochrom P-450 3A4 (np. rifampicyna, fenytoina) na działanie atorwastatyny. Możliwe interakcje z innymi substratami tego izoenzymu, choć nie są znane, należy brać pod uwagę w przypadku stosowania innych leków o wąskim indeksie terapeutycznym, np. leków przeciwarytmicznych klasy III (np. amiodaron). Podczas jednoczesnego stosowania inhibitorów reduktazy HMG-Co z fibratami może zwiększać się ryzyko wystąpienia miopatii. Jednoczesne podawanie digoksyny z atorwastatyną w dawce 80 mg raz na dobę zwiększa stężenie digoksyny we krwi o ok. 20% - pacjenci przyjmujący digoksynę powinni być uważnie monitorowani. Jednoczesne stosowanie atorwastatyny i doustnych środków antykoncepcyjnych powoduje zwiększenie stężenia noretysteronu i etynyloestradiolu, co należy uwzględnić podczas ustalania dawek doustnych środków antykoncepcyjnych. U pacjentów otrzymujących atorwastatynę jednocześnie z kolestypolem występuje zmniejszenie (o ok. 25%) stężenia atorwastatyny i jej aktywnych metabolitów w osoczu, przy czym działanie hipolipemizujące było większe, kiedy leki te podawane były jednocześnie, niż kiedy stosowano je osobno. Leki zobojętniające kwas żołądkowy (zawierające wodorotlenki glinu i magnezu) zmniejszają stężenie atorwastatyny i jej aktywnych metabolitów we krwi o ok. 35%, jednak nie ma to wpływu na obniżenie stężenia LDL-cholesterolu. Jednoczesne przyjmowanie atorwastatyny i warfaryny powoduje niewielkie skrócenie czasu protrombinowego podczas pierwszych dni przyjmowania obu tych leków, wskaźnik ten powraca do normy w ciągu 15 dni (należy jednak uważnie obserwować pacjentów przyjmujących warfarynę podczas włączania atorwastatyny do ich leczenia).

Dawkowanie
Doustnie. Dawka początkowa wynosi zazwyczaj 10 mg raz na dobę. Dawki należy ustalać indywidualnie na podstawie wartości wyjściowych stężenia cholesterolu LDL, celu leczenia i reakcji pacjenta na leczenie. Modyfikacji dawek należy dokonywać w odstępach co najmniej 4 tyg. Maksymalna dawka dobowa wynosi 80 mg. Dawka dobowa powinna być przyjmowana raz dziennie, o dowolnej porze dnia, niezależnie od posiłków. U pacjentów z chorobą niedokrwienną serca lub u pacjentów ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia epizodów niedokrwiennych celem terapii jest uzyskanie stężenia LDL-Ch <3 mmol/l (lub 115 mg/dl) i cholesterolu całkowitego jest <5 mmol/l (lub 190 mg/dl). Pierwotna hipercholesterolemia i hiperlipidemia mieszana: u większości pacjentów wystarcza dawka 10 mg na dobę; skuteczność obserwuje się w ciągu 2 tyg. a maksymalne działanie występuje po 4 tyg. Heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna: dawka początkowa wynosi 10 mg na dobę; dawka powinna być ustalana indywidualnie i dostosowana w odstępach co najmniej 4 tyg., aż do osiągnięcia dawki 40 mg na dobę; następnie można zwiększyć dawkę do maksymalnej - 80 mg na dobę lub podawać atorwastatynę w dawce 40 mg na dobę jednocześnie z lekiem wiążącym kwasy żółciowe. Homozygotyczna rodzinna hipercholesterolemia: 10-80 mg na dobę, jednocześnie z innym leczeniem hipolipemizującym, jeśli leczenie innymi metodami nie przyniosło oczekiwanych efektów.
Stosowanie u dzieci musi zostać zlecone przez lekarza specjalistę. Doświadczenie dotyczące leczenia dzieci jest ograniczone do niewielkiej grupy pacjentów (w wieku 4-17 lat) z ciężką hiperlipidemią, taką jak homozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna. Zalecaną dawką początkową jest 10 mg, dawka może być zwiększona do 80 mg na dobę w zależności od odpowiedzi i tolerancji leku. Dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania z uwzględnieniem okresu dojrzewania w tej grupie pacjentów nie zostały ocenione. W niewydolności nerek oraz u osób w podeszłym wieku nie jest konieczna zmiana dawkowania.

Uwagi
Przed rozpoczęciem oraz w trakcie leczenia pacjent powinien stosować standardową dietę ubogocholesterolową. Przed rozpoczęciem leczenia należy przeprowadzić badania kontrolne czynności wątroby oraz monitorować czynność wątroby w trakcie terapii.