KFD.PL: Opieńka miodowa - Forum KFD.pl

Opieńka miodowa (Armillaria mellea) – jest to gatunek grzyba jadalnego. Rośnie na obszarach europejskich. Można go spotkać także i na terenie całej Polski w lasach, dość rzadko jest hodowany w ogrodach.

Charakterystyka
Wysokość grzyba sięga nawet od 200 mm. Rośnie bardzo często kępami jako pasożyt lub saprofit na drewnie liściastym i iglastym.
Kapelusz ma średnicę 30-120 mm. Młode egzemplarze opieńki mają barwę miodowożółtą, miodowobrązową, oliwkowożółtą. Z biegiem czasu staje się oliwkowobrązowy lub ciemnoczerwonobrązowy. Kapelusz ma kształt półkulisty, wypukły, później spłaszczony i pokryty drobnymi czerwonobrązowymi, brązowymi lub czarniawymi łuseczkami. U starszych okazów łuski zanikają, a brzegi podwijają się do środka. Natomiast blaszki początkowo są białawe, a później beżoworóżowawe, żółtawe z brązowawymi plamami.
Trzon opieńki ma wysokość od 50 do 100 (a czasami nawet do 160) mm, a grubość 04-13 (25) mm. Ma barwę żółtawą, miodowobrązową, czerwonobrązową, czarnobrązową, natomiast u szczytu bledszy wysmukły, cylindryczny, trochę wygięty. U podstawy grzyb jest rozszerzony i ciemniejszy.
Miąższ opieńki również jest biały i nie zmienia barwy po przekrojeniu. U młodych okazów miękki, mięsisty, a u starych twardy i łykowaty (zwłaszcza w trzonie).

Występuje jesienią od września do listopada na terenie całej Polski i na większych terenach Europy. Najczęściej w lasach.

Znaczenie
Surowe opieńki są w smaku łagodne. Po dłuższej chwili pozostawiają cierpki posmak. Mają zapach dość słaby, ale przyjemny (przypomina trochę ser Camembert).
Opieńki są smaczne, ale twarde. Do konsumpcji bardzo rzadko wykorzystuje się również i trzon.
Grzyby można suszyć, wykorzystywać do wszelkiego rodzaju sosów, mniej do marynowania. Do jedzenia przeznacza się najczęściej młode kapelusze.
W stanie surowym, czy też niedogotowanym może być szkodliwy dla zdrowia. Kapelusze trzeba najpierw obgotować, a następnie odlać wodę. Należy go gotować dłużej niż inne jadalne grzyby.


Opieńki często są mylone z trującą maślanką wiązkową oraz niejadalnym łuskwiakiem nastroszonym.
W 100 gramach świeżych opieniek można odnaleźć 1-3 g białek, 7,5 g cukrów i 0,6 g tłuszczów. Zasób substancji mineralnych jest znikomy, gdyż znajduje się tam 80 mg fosforu, 0,3 mg wapnia, 32-43 mg sodu.
Interesujące są informacje na temat aktywnych wyciągów z opieniek jakie nauka uzyskała w ciągu ostatnich 15 lat. Badania wykazały, że wyciągi mają właściwości bakteriobójcze i grzybobójcze. Zwalczają nie tylko staphylokoki, ale i pneumokoki. Wyciągi zawierają w sobie kwasy organiczne takie jak propionowy i masłowy. Stwierdzono, że grzyby polepszają czynność serca i poprawiają ukrwienie kończyn mózgu. Prawdopodobnie zawierają także substancję peptiglukanową frakcję B, która hamuje rozrost guzów nowotworowych.
Starzy chińscy lekarze używali toniku zrobionego z opieniek przy chorobach płuc, wątroby oraz żołądka. Do leczenia wykorzystywano także grzybni. Z niej właśnie wyrabiano odpowiednie leki. Opieńki likwidują zgagę, wzdęcia, pomagają przy bólach w lędźwiowej części kręgosłupa zmniejszają symptomy epilepsji. Opieńka jest środkiem przeciwko kurzej ślepocie i pozostałym chorobom oczu.

Ciekawostki
Opieńka miodowa podczas zmroku świeci się. Światło od niej bijące jest zielonkawe. Zjawisko to należy tłumaczy się reakcjami chemicznymi, które zachodzą w trakcie oddychania komórek. Jest jedynym grzybem u którego zachodzi takie zjawisko. Podobne właściwości wykazują grzyby rosnące w tropikach.