Nazwa produktu leczniczego: Depakine Chronosphere 750

Skład: Natrii valproas Acidum valproicum
Postać farmaceutyczna: granulat o przedłużonym uwalnianiu
Dawka: 500,06 mg 217,75 mg /sasz.
Wielkość opakowania: 30 sasz.
Podmiot odpowiedzialny: Sanofi-Aventis Sp. z o.o.
Wytwórca: Sanofi-Winthrop Industrie
Kraj wytwórcy (kod kraju): F



Działanie
Lek przeciwdrgawkowy. Zwiększa stężenie kwasu gamma-aminomasłowego (GABA) w mózgu. Biodostępność walproinianu po podaniu doustnym wynosi prawie 100%. Postać farmaceutyczna - granulat o przedłużonym uwalnianiu zapewnia powolne i regularne uwalnianie się leku, co zapobiega wahaniom jego stężenia we krwi. Cmax jest osiągane 7 h po podaniu i jest o około 25% mniejsze, niż po podaniu postaci o natychmiastowym uwalnianiu. T0,5 wynosi 13-16 h. Stan stacjonarny jest osiągany w ciągu 3-4 dni. Walproinian wiąże się z białkami osocza w bardzo dużym stopniu. Jest metabolizowany na drodze beta-ulteniania i sprzęgany z kwasem glukuronowym. Wydalany głównie z moczem.

Wskazania
Padaczka - napady uogólnione: miokloniczne, toniczno-kloniczne, atoniczne, mieszane; napady częściowe: proste lub złożone, napady wtórnie uogólnione; zespoły specyficzne (zespół Lennox-Gastaut, zespół Westa). Profilaktyka choroby afektywnej dwubiegunowej w przypadku nieskuteczności preparatów litu i karbamazepiny.

Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na walproinian sodu lub pozostałe składniki preparatu. Ostre i przewlekłe zapalenie wątroby. Ciężkie zapalenie wątroby (zwłaszcza polekowe) w wywiadzie lub w wywiadzie rodzinnym. Porfiria.

Środki ostrożności
Ze względu na ryzyko wystąpienia ciężkich zaburzeń czynności wątroby, które mogą zakończyć się zgonem, należy dokładnie rozważyć konieczność zastosowania preparatu u niemowląt i dzieci w wieku poniżej 3 lat, zwłaszcza z padaczką o ciężkim przebiegu i w połączeniu z uszkodzeniem mózgu, opóźnionym rozwojem psychomotorycznym i (lub) metaboliczną lub genetyczną chorobą zwyrodnieniową. U dzieci w wieku poniżej 3 lat preparat należy podawać w monoterapii i jedynie w przypadku, gdy korzyść przewyższa ryzyko uszkodzenia wątroby i zapalenia trzustki; u dzieci w tym wieku należy unikać jednoczesnego stosowania salicylanów ze względu na ryzyko toksycznego działania na wątrobę. U dzieci w wieku powyżej 3 lat ryzyko uszkodzenia wątroby zmniejsza się wraz z wiekiem. Preparat może powodować ciężkie zapalenie trzustki, czasami kończące się zgonem, zwłaszcza u małych dzieci; ryzyko zmniejsza się wraz z wiekiem. Czynnikami ryzyka są napady padaczkowe o ciężkim przebiegu, zaburzenia neurologiczne oraz stosowanie kilku leków przeciwpadaczkowych jednocześnie. Niewydolność wątroby w połączeniu z zapaleniem trzustki zwiększa niebezpieczeństwo zejścia śmiertelnego. Nie zaleca się stosowania walproinianu u pacjentów z niedoborem enzymów cyklu mocznikowego. Szczególnie ostrożnie stosować u pacjentów zaburzeniami czynności nerek (może być konieczne zmniejszenie dawki leku), z toczniem rumieniowatym układowym oraz u pacjentów z uszkodzeniem szpiku kostnego w wywiadzie. Należy rozważyć natychmiastowe przerwanie leczenia w przypadku wystąpienia objawów uszkodzenia wątroby i (lub) trzustki i (lub) stwierdzenia nieprawidłowego czasu protrombinowego, zwłaszcza któremu towarzyszą inne nieprawidłowości w wynikach badań. U pacjentów stosujących leki przeciwpadaczkowe odnotowano przypadki występowania myśli i zachowań samobójczych. Ze względu na możliwość wystąpienia myśli i zachowań samobójczych, pacjenci przyjmujący preparat powinni znajdować się pod stałą kontrolą lekarską.

Ciąża i laktacja
Padaczka. Stosowanie walproinianu w ciąży może zwiększać ryzyko wystąpienia wad rozwojowych u płodu. Ryzyko działania szkodliwego na płód wydaje być się większe w przypadku terapii skojarzonej z innymi lekami przeciwpadaczkowymi. Jednak przerywanie leczenia przeciwpadaczkowego w ciąży nie jest na ogół wskazane, gdyż może prowadzić do nasilenia napadów drgawkowych o poważnych konsekwencjach zarówno dla matki, jak i dla płodu. Zalecana jest monoterapia preparatem. Właściwe jest podawanie minimalnej skutecznej dawki dobowej, w dawkach podzielonych i stosowanie postaci o przedłużonym uwalnianiu. Należy rozważyć podanie kobiecie przed zajściem w ciążę kwasu foliowego w odpowiedniej dawce (5 mg/dobę) w celu zminimalizowania ryzyka wad cewy nerwowej. W celu wczesnego wykrycia wad rozwojowych zaleca się prenatalne monitorowanie płodu. U noworodków opisywano zaburzenia krzepnięcia spowodowane walproinianem, - zaleca się oznaczenie liczby płytek krwi oraz stężenia fibrynogenu i czynników krzepnięcia oraz wykonanie badań krzepliwości krwi u noworodków. Profilaktyka choroby afektywnej dwubiegunowej - u pacjentek z chorobą afektywną dwubiegunową, które planują ciążę, powinno się rozważyć zaprzestanie profilaktyki walproinianem. Walproinian przenika w niewielkim stopniu do mleka kobiecego. Dotychczas, u dzieci karmionych piersią przez matki stosujące pochodne kwasu walproinowego, nie zaobserwowano działań niepożądanych. Należy rozważyć, czy kobieta może karmić piersią podczas stosowania leku.

Działania niepożądane
Często: nudności, ból żołądka, biegunka (na początku leczenia, przemijające zwykle po kilku dniach), przemijające i (lub) zależne od dawki drżenia mięśniowe i senność, trombocytopenia, przemijające i (lub) zależne od dawki leku wypadanie włosów. Niezbyt często: ataksja. Rzadko: uszkodzenie wątroby, niedokrwistość, leukopenia, pancytopenia, osłabienie słuchu. Bardzo rzadko: zapalenie trzustki, niekiedy zakończone zgonem, przemijające otępienie, związane z przemijającą atrofią mózgu, martwica toksyczno-rozpływna naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy, hiponatremia, mimowolne oddawanie moczu, obwodowe obrzęki o umiarkowanym nasileniu. W pojedynczych przypadkach: osłupienie lub letarg, czasami powodujące przejściową śpiączkę (częstsze u pacjentów przyjmujących kilka leków przeciwpadaczkowych jednocześnie, zwłaszcza fenobarbital lub topiramat lub po nagłym zwiększeniu dawki walproinianu), przemijające objawy parkinsonizmu, przemijający zespół Fanconiego. Ponadto: nadmierne wydzielanie śliny, anoreksja, wymioty, zaparcia, izolowane i umiarkowane zwiększenie stężenia amoniaku we krwi (bez zmian w testach czynnościowych wątroby, bez konieczności przerwania leczenia), zwiększone stężenie amoniaku we krwi z objawami neurologicznymi, niewydolność szpiku kostnego (w tym aplazja czerwonokrwinkowa), agranulocytoza, izolowane zmniejszenie stężenia fibrynogenu i wydłużenie czasu krwawienia, brak miesiączki i nieregularne cykle miesiączkowe, zespół niedostosowanego wydzielania hormonu antydiuretycznego (SIADH), zapalenie naczyń, obrzęk naczynioruchowy, zespół ciężkiej nadwrażliwości z wysypką polekową z eozynofilią oraz objawami ogólnymi (DRESS), reakcje alergiczne, zwiększenie masy ciała, splątanie.

Interakcje
Walproinian może nasilać działanie neuroleptyków, inhibitorów MAO, leków przeciwdepresyjnych oraz benzodiazepin - dawki tych leków powinny być modyfikowane w zależności od stanu klinicznego. Zwiększa stężenie fenobarbitalu i prymidonu we krwi - konieczne jest monitorowanie pacjenta, zwłaszcza na początku leczenia skojarzonego i w razie konieczności modyfikacja dawkowania tych leków. Zmniejsza całkowite stężenie fenytoiny we krwi, zwiększa stężenie wolnej fenytoiny, co może powodować wystąpienie objawów przedawkowana - zalecana jest obserwacja kliniczna; ponadto w przypadku oznaczania stężenie fenytoiny we krwi należy również ocenić stężenie frakcji wolnej. Nasila toksyczność karbamazepiny - konieczne jest monitorowanie pacjenta, zwłaszcza na początku leczenia skojarzonego i w razie konieczności modyfikacja dawkowania. Hamuje glukuronidację lamotryginy, zwalniając jej metabolizm - w przypadku równoczesnego stosowania dawkę lamotryginy należy zmniejszyć; ponadto leczenie skojarzone zwiększa ryzyko wystąpienia ciężkich reakcji skórnych. Zwiększa stężenie i nasila toksyczność zydowudyny. Leki przeciwpadaczkowe indukujące enzymy wątrobowe (w tym fenobarbital, fenytoina, karbamazepina) zmniejszają stężenie walproinianu we krwi - w przypadku terapii skojarzonej należy dostosować dawki do stężenia leku we krwi. Leki hamujące enzymy wątrobowe (np. cymetydyna, erytromycyna) mogą zwiększać stężenie walproinianu. Felbamat zwiększa stężenia walproinianu we krwi - dawkę walproinianu należy korygować. Meflochina przyspiesza metabolizm kwasu walproinowego i obniża próg drgawkowy - mogą wystąpić napady padaczkowe. W przypadku jednoczesnego stosowania walproinianu i leków silnie wiążących się z białkami osocza (np. kwas acetylosalicylowy) może dochodzić do zwiększenia stężenia wolnego walproinianu we krwi. Należy dokładnie monitorować czas protrombinowy w przypadku jednoczesnego stosowania walproinianu sodu i leków przeciwzakrzepowych zależnych od witaminy K. Antybiotyki karbapenemowe (np. panipenem, meropenem, imipenem) oraz ryfampicyna mogą zmniejszać stężenie walproinianu we krwi i osłabiać jego skuteczność terapeutyczną - w przypadku konieczności zastosowania tych antybiotyków należy ściśle kontrolować stężenie walproiananu we krwi i dostosować jego dawkę. Jednoczesne stosowanie walproinianu i topiramatu może powodować hiperamonemię i encefalopatię - pacjentów należy obserwować. Walproinian nie wpływa na skuteczność doustnych środków antykoncepcyjnych. Leki hepatotoksyczne oraz alkohol mogą nasilać toksyczne działanie walproinianu na wątrobę.

Dawkowanie
Doustnie. Preparat w postaci granulatu o przedłużonym uwalnianiu może być stosowany u wszystkich pacjentów, a zwłaszcza u dzieci (w przypadku możliwości połknięcia przez dziecko płynnego pożywienia), u dorosłych z trudnościami połykania oraz u pacjentów w podeszłym wieku. Zastosowanie preparatu w tej postaci zapewnia bardziej stałe stężenie walproinianu we krwi podczas całej doby. Preparat może być stosowany raz lub 2 razy na dobę. U pacjentów z dobrze kontrolowanym leczeniem, granulat o przedłużonym uwalnianiu (Depakine Chronosphere) może być wymiennie stosowany z tabletkami o przedłużonym uwalaniu (Depakine Chrono), przy zachowaniu jednakowej dawki dobowej. Dawkę dobową leku należy ustalić na podstawie wieku i masy ciała oraz indywidualnej wrażliwości na walproniany. Podstawą ustalenia optymalnego dawkowania leku jest skuteczność kliniczna. Oznaczanie stężenia leku we krwi ma znaczenie pomocnicze. Skuteczne stężenie terapeutyczne wynosi 40-100 mg/l (300-700 µmol/l). U pacjentów, którzy nie przyjmują innych leków przeciwpadaczkowych dawkę leku należy zwiększać co 2-3 dni w celu osiągnięcia optymalnej dawki leku w ciągu około tygodnia. Leczenie preparatem u pacjentów otrzymujących inne leki przeciwpadaczkowe należy wprowadzać stopniowo, osiągając optymalną dawkę leku w ciągu 2 tyg., a następnie stopniowo zmniejszać dawki innych leków przeciwpadaczkowych, aż do zakończenia ich stosowania, jednocześnie kontrolując objawy choroby. Jeżeli zachodzi konieczność jednoczesnego stosowania innych leków przeciwpadaczkowych, należy je wprowadzać stopniowo. Dawka początkowa preparatu wynosi zazwyczaj 5-15 mg/kg mc. Dawka podtrzymująca u dorosłych wynosi: 20-30 mg/kg mc. na dobę; u dzieci (o mc. >17 kg) - 30 mg/ kg mc. na dobę. W przypadku nieuzyskania odpowiedniej kontroli napadów padaczkowych, dawkę leku można zwiększyć (pacjentów należy dokładnie obserwować w przypadku przyjmowania dawki powyżej 50 mg/kg mc.). U pacjentów z niewydolnością nerek może okazać się konieczne zmniejszenie dawki leku. U osób w podeszłym wieku dawkowanie powinno być uzależnione od stopnia kontroli napadów drgawkowych.
Preparat należy przyjmować wsypując do pokarmów papkowatych (jogurt, mus owocowy, twarożek itp.) lub napojów chłodnych lub przechowywanych w temperaturze pokojowej. Preparatu nie należy podawać z ciepłymi lub gorącymi pokarmami lub napojami (zupa, kawa, herbata itp.). Przygotowany do podania lek musi być zażyty natychmiast, nie należy go żuć. W razie potrzeby, zawartość saszetki można podać bezpośrednio do jamy ustnej, a następnie przepłukać usta niewielką ilością chłodnego napoju.

Uwagi
Przed rozpoczęciem leczenia i okresowo podczas pierwszych 6 miesięcy terapii należy wykonywać laboratoryjne testy czynności wątroby. Spośród testów podstawowych największe znaczenie mają badania dotyczące syntezy białek, zwłaszcza ocena czasu protrombinowego. Badania laboratoryjne (morfologia krwi z rozmazem, w tym liczba płytek krwi, czas krwawienia i parametry krzepnięcia) są zalecane przed rozpoczęciem leczenia, w przypadku stwierdzenia zwiększonej aktywności aminotransferaz, również przed zabiegiem operacyjnym i w przypadku występowania samoistnych krwiaków lub krwawień. W przypadku ostrych bólów brzucha, również przed zabiegiem chirurgicznym, zaleca się oznaczenie aktywności enzymów trzustkowych. W przypadku podejrzewania zaburzeń enzymatycznych w cyklu mocznikowym, przed rozpoczęciem leczenia należy wykonać metaboliczne badania, zwłaszcza stężenie amoniaku we krwi na czczo i po posiłku. Przyrost masy ciała, który może wystąpić podczas terapii powinien być starannie kontrolowany (jako, że jest to czynnik ryzyka dla zespołu policystycznych jajników). Pacjentów leczonych preparatem należy obserwować pod kątem występowania myśli i zachowań samobójczych. Preparat może powodować fałszywie dodatni wynik oznaczenia związków ketonowych w moczu. W zależności od stężenia we krwi, walproinian może wypierać hormony tarczycy z połączeń z białkami i zwiększać ich metabolizm, co może prowadzić do błędnego rozpoznania niedoczynności tarczycy. Ze względu na możliwość wystąpienia senności, zwłaszcza w przypadku stosowania kilku leków przeciwdrgawkowych lub innych leków (np. benzodiazepin), należy zachować ostrożność podczas prowadzenia pojazdów i obsługiwania urządzeń mechanicznych.