Celuloza - (C6H10O5)n – nierozgałęziony biopolimer; polisacharyd; cząsteczki złożone z kilkunastu do kilkuset tysięcy jednostek glukozy połączonych wiązaniami β-1,4-glikozydowymi; to podstawowy składnik ścian komórkowych roślin.

Właściwości i budowa celulozy
Celuloza jest nierozpuszczalna w wodzie, kwasach oraz alkilach. W środowisku wodnym dochodzi do rozpuszczania się w odczynniku Schweizera - [Cu(NH3)4](OH)2.
Celuloza ulega estryfikacji (podobnie jak alkohole). Dzięki temu procesowi wykorzystuje się ją do wytwarzania azotanu oraz octanu celulozy.
W odpowiednich warunkach tlenowych rozkładana jest przez wiele gatunków grzybów, a także bakterie celulolityczne (cytofagi i sporocytofagi) z wytworzeniem wody oraz dwutlenku węgla. Beztlenowy rozkład celulozy przeprowadza się z udziałem bakterii z rodzaju Clostridium. Znajdują się one w żwaczu przeżuwaczy z wytworzeniem metanu. Bakterie z rodzaju Cellulomonas hydrolizują celulozę na o wiele krótsze łańcuchy, do glukozy włącznie.
Ssaki, które nie posiadają w przewodzie pokarmowym bakterii, które trawią celulozę nie mogą wykorzystywać jej jako źródła energii, a tylko jako składnik objętościowy pożywienia.

Występowanie celulozy
Celuloza pojawia się w:
- pniach drzew
- źdźbłach traw
- łodygach krzewów
- korzeniach i liściach oraz innych częściach roślin
Niemal czystą celulozę można dostać w lenie, bawełnie i konopiach.
W szczątkach roślin średnia zawartość celulozy to 45%. Czasami może być nawet większa- na przykład 90% w nasionach topoli.

Znaczenie celulozy
Celuloza jest dość istotnym składnikiem w naszej diecie. To inaczej błonnik. Błonnik jest nazywany włóknem pokarmowym i stanowi tę część żywności pochodzenia roślinnego, która jest odporna na działanie enzymów trawiennych w przewodzie pokarmowym człowieka. Celuloza ułatwia właściwe funkcjonowanie przewodu pokarmowego:
- wspomaga pracę jelit (poprawia ich perystaltykę)
- ułatwia przesuwanie treści pokarmowej
- obniża poziom cholesterolu LDL,
- zapobiega powstawaniu żylaków (w tym hemoroidów),
- pomaga w zwalczaniu otyłości.
Celuloza to bardzo cenny surowiec. Stosowana jest w trzech postaciach: nieprzetworzonej - drewno, włókna przemysłowe, przetworzonej mechanicznie jako składnik papieru, tektury czy pergaminu oraz przetworzonej chemicznie - celofan, włókno wiskozowe.Z celulozy produkuje się papier, lakiery, proch bezdymny, sztuczny jedwab, błony fotograficzne oraz izolacje ociepleniowe. W drewnie znajduje się do 60% celulozy, w wacie i bibule do 90%.