KFD.PL: Badanie krwi - morfologia - Forum KFD.pl

Morfologia- to podstawowe jakościowe i ilościowe badanie krwi. Ocenie podlegają elementy morfotyczne krwi, takie jak: erytrocyty, leukocyty i trombocyty.


JAK PRZYGOTOWAĆ SIĘ DO BADANIA

Na podstawowe badanie krwi przychodzimy na czczo, ponieważ spożyty wcześniej posiłek może wpłynąć np. na ilość leukocytów. Jeśli przyjmujemy leki należy powiadomić o tym pielęgniarkę lub lekarza, gdyż może mieć to wpływ na wynik badania.


WYNIK BADANIA

WBC (krwinki białe, leukocyty)
norma: 4-10 tys./mm3

Leukocytoza to zwiększona ilość leukocytów. Może być spowodowana przez wzrost jednego lub więcej typów krwinek białych(granulocyty obojętnochłonne-neutrofile, granulocyty zasadochłonne- bazofile, granulocyty kwasochłonne- eozynofile, limfocyty i monocyty). Wzrost leukocytów można zaobserwować w ciąży, po wysiłku, po spożyciu większego posiłku, przemarznięciu czy silnym nasłonecznieniu lub w stanach chorobowych takich jak: uszkodzenie narządów, zatrucia, choroby zakaźne, nowotwory lub reakcja organizmu na przyjmowane leki.

Leukopenia to spadek liczby leukocytów poniżej 3 tys./mm3. Przyczyną tego może być uszkodzenie szpiku kostnego przez promieniowanie, środki chemiczne, choroby takie jak ciężkie zakażenia bakteryjne oraz wirusowe, przewlekłe choroby krwi i szpiku kostnego (m.in. białaczki), choroby powodujące powiększenie śledziony, niedożywienie, stres oraz wpływ długotrwale stosowanych leków.


RBC (czerwone krwinki, erytrocyty)
norma: mężczyźni 4,5-6 mln/mm3
kobiety 4-5,5 mln/mm3

Wzrost liczby erytrocytów można zaobserwować u ludzi przebywających wysoko w górach. Zwiększenie liczby czerwonych krwinek w wyniku ich nowotworowego rozrostu (również granulocytów i trombocytów) występuje w chorobie zwanej czerwienicą prawdziwą (erytrocytoza, choroba Vaqueza). Przyczyną tej choroby może być również zwiększona produkcja hormonu pobudzającego wytwarzanie krwinek czerwonych we krwi (erytropoetyny).

Niedokrwistość to spadek liczby erytrocytów i hemoglobiny poniżej normy. Może być spowodowana utratą krwi, upośledzeniem wytwarzania erytrocytów, skróconym czasem życia erytrocytów, niedoborem kwasu foliowego i witaminy B12(niedokrwistość megaloblastyczna), żelaza czy miedzi. Niedokrwistość można stwierdzić w przewlekłych zakażeniach bakteryjnych, grzybiczych, pasożytniczych, chorobach autoimmunologicznych (np. reumatoidalne zapalenie stawów), nowotworach złośliwych. Spadek liczby erytrocytów
można zaobserwować również podczas ciąży.


HGB (hemoglobina)
norma: mężczyźni- 13,5-17,5 g/dl lub 7,4-10,5 mmol/l
kobiety- 11,5-15,5 g/dl lub 6,8-9,3 mmol/l
noworodki - 14,2-19,6 g/dl lub 8,8-12,2 mmol/l
Za pomocą badania mierzącego ilość hemoglobiny (białko obecne w erytrocytach) we krwi określa się zdolność przenoszenia tlenu przez krew.

Wartości przekraczające górną granicę normy mogą świadczyć o nadkrwistości lub odwodnieniu.

Zbyt niska wartość może świadczyć o anemii lub stanie przewodnienia organizmu.


HCT (hematokryt)
norma: mężczyźni- 42-52 %
kobiety- 37-47 %
niemowlęta i dzieci- 30-40 %
Jest to stosunek objętości krwinek czerwonych do objętości całej krwi.

Podwyższone wartości występują u osób przebywających na dużych wysokościach (wraz ze wzrostem wysokości stężenie tlenu nie ulega zmianie, natomiast zmniejsza się ciśnienie=> rozrzedza się powietrze i ilość cząsteczek tlenu w litrze powietrza maleje), przy nadmiernym poceniu się, biegunkach i wymiotach- odwodnienie, w nowotworach nerek, przewlekłych chorobach płuc, zapaleniu otrzewnej, rozległych oparzeniach i przy wzroście liczby erytrocytów, np. w czerwienicy prawdziwej.

Obniżone wartości mogą być wynikiem krwawienia, niedokrwistości np. z powodu niedoboru żelaza, przewodnienia, marskości wątroby i nowotworów. Podczas ciąży również można zaobserwować niewielki spadek wartości hematokrytu (rozcieńczenie krwi w wyniku zwiększenia objętości płynu w ustroju).
U osób cieszących się dobrym ogólnym stanem zdrowia, u których hematokryt jest powyżej 24%, a hemoglobina wynosi więcej niż 8g/dl nie jest brana pod uwagę możliwość przetoczenia krwi.


PLT (płytki krwi, trombocyty)
norma: 140-440 tys./mm3
Odgrywają istotną rolę w procesie krzepnięcia krwi.

Trombocytoza (nadpłytkowość) może wystąpić po wysiłku fizycznym, podczas ciąży, w niedoborze żelaza, w wyniku długotrwale toczących się różnych procesach zapalnych w organizmie. Zwiększoną liczbę trombocytów można również zaobserwować po usunięciu śledziony, w niektórych chorobach nowotworowych. U niektórych osób zbyt duża liczba płytek może świadczyć np. o nadpłytkowości samoistnej.

Trombocytopenia (małopłytkowość) może być spowodowana niedoborem kwasu foliowego lub witaminy B12. Może również wystąpić pod koniec ciąży (do 5% kobiet ciężarnych), świadczyć o infekcji, przewlekle krwawiącym wrzodzie żołądka, być skutkiem ubocznym stosowanego leku (leki przeciwbólowe, antybiotyki, doustne leki przeciwcukrzycowe), ale również świadczyć o chorobie autoimmunologicznej, nowotworze lub innej chorobie. Alkohol oraz chemioterapia również mogą powodować spadek liczy trombocytów.


Prawa autorskie - Jeanette - kopiowanie zabronione.